Çin, 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı ile istihdam, sağlık ve sosyal güvenlik alanlarına odaklanarak “halk merkezli” kalkınma stratejisini daha da derinleştiriyor. Bu yaklaşım, kamu hizmetlerinin doğrudan vatandaşların ihtiyaçlarına göre şekillendirilmesini amaçlıyor.
Çin Devlet Başkanı Xi Jinping, yaşlı bakımı ve hizmet sektöründeki çalışanların yaşam koşullarının iyileştirilmesine yönelik incelemeleri sırasında, kamu hizmetlerinin halkın gereksinimlerine göre biçimlendirilmesi gerektiği ilkesini yineledi. Çin Komünist Partisi’nin (ÇKP) kuruluşunun 105. yıl dönümünde, yönetişim felsefesinin temelinde “halkın refahı” ilkesinin yer aldığı vurgulandı.
Çin yönetimi, 2012 yılından bu yana yaklaşık 100 milyon kişiyi yoksulluktan kurtardığını ve eğitim, sağlık ve sosyal güvenlik alanlarında dünyanın en kapsamlı sistemlerinden birini oluşturduğunu bildirdi. Mevcut verilere göre, temel sağlık sigortası kapsama oranı yüzde 95’i aşarken, ortalama yaşam süresi 79 yılın üzerine çıktı.
15. Beş Yıllık Plan’da Yaşam Kalitesine Odaklanma
Çin’in 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı, ekonomik büyümenin ötesinde “yüksek kaliteli kalkınma” hedefine odaklanıyor. Planın üçte birinden fazlası, istihdam, gelir adaleti, yaşlı ve çocuk bakımı gibi doğrudan vatandaşların günlük yaşamını etkileyen konulara ayrılmış durumda.
Dijital ekonominin büyümesiyle ortaya çıkan kuryeler, araç çağırma hizmeti sürücüleri ve e-ticaret çalışanları gibi “yeni istihdam” biçimlerine yönelik düzenlemeler de planın ana gündem maddelerinden biri olarak belirlendi. Hükümet, bu çalışanların sosyal güvenlik sistemine entegrasyonunu ve haklarının korunmasını teşvik etmeyi hedefliyor.
“Yüksek kaliteli kalkınma, insanların yaşam kalitesini iyileştirmeye ve kalkınma sonuçlarının daha geniş ve daha adil biçimde herkesin yararına sunulmasına odaklanıyor. Hedef, ekonomik büyüme ile yaşam koşullarının iyileşmesini eş zamanlı ilerleterek olumlu bir döngü oluşturmaktır.” — Zhang Linshan, Makroekonomik Araştırmalar Akademisi Araştırmacısı
Uzmanlar, bu stratejinin Çin’in kalkınma anlayışında niceliksel büyümeden niteliksel refaha doğru bir geçişi temsil ettiğini belirtiyor. Hükümetin, kamu hizmetlerini ulaşılabilir kılarak vatandaşların gelecek beklentilerini güvence altına almayı amaçladığı ifade ediliyor.
