İstanbul Sanayi Odası tarafından açıklanan Türkiye İmalat PMI verisi, ağustostaki 48,1 seviyesinden eylül ayında 47,9’a gerileyerek sektördeki ılımlı yavaşlamanın devam ettiğini ortaya koydu. Eşik değer olan 50’nin altında kalan endeks, Orta Doğu kaynaklı jeopolitik risklerin talep ve üretim koşulları üzerindeki baskısının sürdüğüne işaret etti.
Maliyet baskıları ve talepteki durgunluk nedeniyle imalat sanayisinde üretim hacmi üst üste dördüncü ayda da geriledi. Çatışma ortamının tetiklediği akaryakıt, navlun ve ham madde fiyat artışları girdi maliyeti enflasyonunu son dört ayın en yüksek seviyesine taşırken, firmaların bu maliyetleri yansıtmasıyla nihai mamul fiyatlarındaki artış da benzer şekilde dört ayın zirvesine ulaştı.
Gıda Sektörü Üretim ve Yeni Siparişte Pozitif Ayrıştı
İncelenen on sanayi dalından dokuzunda üretim daralması sürerken, yedi aylık dönemin ardından yalnızca gıda ürünleri sektörü üretimini artırmayı başardı. Üretim kaybının en yoğun hissedildiği alan kimyasal, plastik ve kauçuk sektörü olurken, yeni sipariş hacmini genişleten tek grup gıda ürünleri oldu; siparişlerdeki en belirgin düşüş ise ağaç ve kağıt ürünlerinde yaşandı.
Dış pazarlarda gıda ürünleri ile kara ve deniz taşıtları sektörleri yeni ihracat siparişlerinde artış yakaladı. İstihdam piyasasında ise izlenen on daldan yalnızca ikisinde personel artışı görüldü. Kara ve deniz taşıtları üreticileri beş aydır aralıksız istihdam sağlarken, elektrikli ve elektronik ürünler sektörü son üç ayda ikinci kez çalışan sayısını artırdı.
Girdi temininde elektrikli ve elektronik ürünler grubunda teslimat süreleri bir yılı aşkın bir aradan sonra ilk defa kısalma kaydetti. Girdi maliyetlerindeki en dik yükseliş kara ve deniz taşıtlarında görülürken, satış fiyatı enflasyonunun en fazla ivmelendiği kol ana metal sanayisi oldu.
S&P Global Market Intelligence Ekonomi Direktörü Andrew Harker, Orta Doğu’daki savaş koşullarının imalatçılar üzerindeki etkisinin sürdüğünü belirterek şu açıklamada bulundu:
“Üçüncü çeyrek boyunca görünüm önemli bir değişim göstermedi ve jeopolitik koşullara ilişkin belirsizlik sektörde büyümeyi sınırlamayı sürdürdü. Bununla birlikte, PMI’ın üçüncü çeyrek ortalamasının ikinci çeyreğin hafif üzerinde olması toparlanmaya yönelik bazı temkinli sinyaller verdi.”
